«Κόσμο γροικώ, κόσμο πατώ, και κόσμο δε γνωρίζω ώ, τη μπαντέρμη τη ζωή και πως τη νταγιαντίζω»
Κι όμως!!! Η μαντινάδα, που ο ίδιος είπε, ΔΕΝ ΤΟΝΕ ΠΤΟΗΣΕ, όπως προκύπτει μέσα από την πορεία της ζωής του. Το χτύπημα της μοίρας τον ατσάλωσε. Υπήρξε μέγας μερακλής, γλεντιστής και οικογενειάρχης. Επαντρεύτηκε και έκαμε παιδιά και εγγόνια. Γεννήθηκε στ΄ Ανώγεια το 1911 (Φλεβάρης). Το προσωνύμιο Στραβός - δηλαδή τυφλός - το απόκτησε όταν ήταν τριών χρονών. 'Έχασε την όρασή του και απόμεινε στραβός μέχρι που πόθανε (1987). Τη λύρα την έμαθε «ακουστικά». Μόλις εγροικούσε παρέα αποτύπωνε στο μυαλό του τους σκοπούς και μετά τους έπαιζε. Συνεισφορά, στην προσπάθειά του να μάθει λύρα, είχε και ο λυράρης Καραμουζαντώνης (Αντ. Σκουλάς).'Όντας 15 χρονώ έπαιζε σε εκδηλώσεις (βαφτίσεις – γάμους – παρέες, κλπ). Συνεργάτες του ήταν ο Μυρομανώλης (Μανώλης Αεράκης) καθώς και ο Νεοκλής Σαλούστρος. Ακόμη και στα 70 ντα ντου έπαιζε. Ο λυράρης μεσουράνησε στο καλλιτεχνικό στερέωμα της περιοχής από τη δεκαετία του ’30 έως την δεκαετία του ’60. Στη μνήμη των Ανωγειανών της εποχής - και όχι μόνο- έχουν μείνει οι χαρακτηριστικές κοντυλιές του, της παρέας (μερακλίδικες), ο Ανωγειανός πηδηχτός και ο συρτός του. Ένα ζωντανό μνημείο του μουσικού πολιτισμού των Ανωγείων, υπήρξε χωρίς καμία αμφισβήτηση, ο Μαν. Πασπαράκης-Στραβός. Ο λυράρης που γλέντησε τ’ Ανώγεια και τους Ανωγειανούς της διασποράς, με ασυνήθιστο πάθος, με προθυμία και ανεξάντλητη διάθεση, με αίσθηση προσφοράς που έφτανε τα όρια της αυτοθυσίας. Είχε το θείο χάρισμα, ο στραβός, όσο κι αν αυτό αποτελεί σχήμα οξύμωρο, να «βλέπει» τις ψυχές των ανθρώπων, να επικοινωνεί με τα αισθήματα και τις διαθέσεις τους και να ανταποκρίνεται στις ανάγκες του μέσα κόσμου των γλεντιστάδων που τον περιέβαλαν. Τους κρατούσε δεμένους, αιχμάλωτους κυριολεκτικά, στους απλούς μεν αλλά μαγευτικούς ήχους της λύρας του, και ήξερε απόλυτα τη δόση της απογείωσης που χρειαζόταν ο κάθε γλεντιστής, προσφέροντάς την αναλόγως πλουσιοπάροχα. Κάποιοι νόμιζαν ίσως ότι ο Στραβός ανταποκρίνεται εντελώς συμβατικά στον τρόπο του τραγουδιού του καθ’ ενός στην παρέα, κι ότι προσαρμόζεται για το χατίρι του τραγουδιστή στο ανάλογο ύφος. Δεν ήταν όμως έτσι. Ο Στραβός ταξίδευε στον αόρατο μουσικό κόσμο του, συνεπαρμένος απόλυτα από το ανθρώπινο περιβάλλον, και συμπάσχων άμεσα με τις μεταπτώσεις και τις ειδικότερες εκφραστικές διαφοροποιήσεις του κάθε τραγουδιστή - γλεντιστή . Με δεδομένη αυτή την αλήθεια έδιδε όντως μεγαλύτερη έμφαση σε ακραίες, οριακές στιγμές. Άνοιγε διάπλατα τους κρουνούς της μουσικής του απόδοσης, όταν τον ερέθιζε ή τον συγκινούσε κάποιος ξεχωριστός εκφραστικός τρόπος. Αποκάλυπτε έτσι πόσο άνθρωπος ήταν. Με τις αδυναμίες και τις αρετές του πραγματικού ανθρώπου. Με άλλα λόγια ο Στραβός υπήρξε σκαπανέας ή αλλιώς ένας από τους σημαντικότερους σκαπανείς της πολυκύμαντης μουσικής περιπέτειας των Ανωγείων. Πήρε χυμούς από τα έγκατα της Ανωγειανής μνήμης, μυρωδιές από τ’ ανθισμένα μπαλκόνια του χωριού, κι ερωτικούς αναστεναγμούς από τα σιωπηλά και συνάμα πολύβουα σοκάκια κι έπλασε το δικό του μουσικό στίγμα. Λιτό μα και απείθαρχο. Βαθιά ανθρώπινο και αισθαντικό μέσα στον απέραντο πρωτογονισμό της απλής αλήθειας του. Ένα μουσικό στίγμα που σημάδεψε τ΄ Ανώγεια, τροφοδότησε παλιότερους και νεότερους λυράρηδες, και σήμερα περιφέρεται ακόμη ζωηρό και ατίθασο στα σοκάκια του χωριού, στις καντάδες και τα χοροστάσια, μα πάνω απ΄ όλα στις μνήμες εκείνων που επιμένουν να θυμούνται με νοσταλγία την παλιά, αξέχαστη Ανωγειανή παρέα. Με ένα τέτοιο σκεπτικό, οι Ανωγειανοί όφειλαν να του στήσουν άγαλμα, όχι απλά για τον τιμήσουν, μα περισσότερο για να κρατήσουν άσβηστη τη μνήμη της παλιάς χαλίσικης Ανωγειανής παρέας. Αυτής της παρέας με την οποία ταυτίστηκε ο Στραβός, την ανέδειξε, τη διαμόρφωσε και την στήριξε αποτελεσματικά για πολλά χρόνια. Ίσως λοιπόν η μορφή του πάνω στο μέταλλο, αποτελέσει συμβολικά τον δέκτη της απέραντης ευγνωμοσύνης που του οφείλουμε όλοι. Γιώργης Καράτζης
Η ΕΡΤ Α.Ε. κυκλοφόρησε αυτό τον δίσκο, φόρο τιμής, στον Μανώλη Πασπαράκη, τον «στραβό» λυράρη, που θα αποτελεί πάντα ένα ζωντανό μνημείο του μουσικού πολιτισμού της Κρήτης. Η ΕΡΤ, τα Υακίνθεια οι Μουσικές Εκδόσεις «Σείστρον» και υπό την αιγίδα του Δήμου Ανωγείων, τιμούν το μεγάλο λυράρη μ' αυτό το cd δείγμα ευγνωμοσύνης.
Για αποστολή ΕΠΙ ΑΝΤΙΚΑΤΑΒΟΛΗ (μόνο στην Ελλάδα): στείλτε μας mail ή φαξ (+(30)-2810-301927) αναφέροντας: όνομα - αναλυτική διεύθυνση - τηλέφωνο - αντικείμενα παραγγελίας. Θα επιβεβαιώσουμε την παραγγελία σας και θα την στείλουμε ΕΠΙ ΑΝΤΙΚΑΤΑΒΟΛΗ (ισχύουν οι τιμές που αναγράφονται με την τρέχουσα ισοτιμία δολαρίου - ευρό. Ορισμένα ταχυδρομεία μπορεί να ζητήσουν τέλη παραλαβής). Μπορείτε επίσης να στείλετε επιταγή ή money order. Περισσότερες πληροφορίες ΕΔΩ
Σε όλες τις τιμές περιλαμβάνεται ΔΩΡΕΑΝ συστημένη αποστολή και ΕΓΓΥΗΣΗ "παράδοσης ή επιστροφής χρημάτων". Όλες οι τιμές είναι σε ευρώ Κλικ εδώ για ισοτιμία συναλλάγματος. Στην φόρμα παραγγελίας υπάρχει η δυνατότητα άμεσης μετατροπής σε δολάριο US, Καναδέζικο δολάριο, λίρα Αγγλίας, Αυστραλέζικο δολάριο, γεν Ιαπωνίας, Ελβετικό φράγκο, Δανέζικη κορώνα, δολάριο Χονγκ-Κόνγκ, Ινδική ρουπία, Νορβηγική κορώνα, δολάριο Νέας Ζηλανδίας, Σουηδική κορώνα, ραντ Νότιας Αφρικής (ΛεπτομέρειεςΕΔΩ). Για κάθε παραγγελία μεγαλύτερη των 150€ μέσω ccnow γίνεται αυτόματα έκπτωση 10%.
